ارزیابی میزان آسیب‌پذیری لرزه‌ای در شهر نمونه مورد مطالعه: منطقه 10 شهرداری تهران

نویسندگان

1 استادیار دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

2 کارشناس ارشد برنامه‌ریزی شهری و منطقه‌ای، دانشگاه شهید

3 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران

چکیده

هدف اصلی این نوشتار، شناسایی و تدوین روابط بین برنامه‌ریزی شهری و مدیریت ریسک زلزله به‌منظور کاهش آسیب‌پذیری لرزه‌ای در شهر است. برای دستیابی به این هدف، از روش تحلیلی ارزیابی آسیب‌پذیری لرزه‌ای بهره گرفته شده و منطقه 10 شهرداری تهران به عنوان نمونه موردی، بررسی شده است. نوشتار حاضر نشان می‌دهد که الگوهای مختلف شهری در برابر زلزله، واکنش‌های متفاوتی از خود نشان می‌دهند و میزان آسیب‌پذیری لرزه‌ای‌شان متفاوت است. همچنین به‌منظور ارزیابی آسیب‌پذیری انسانی، استفادة صرف از شاخص‌های سازه‌ای کافی نیست و برای دستیابی به نتایج دقیق‌تر، استفاده از شاخص‌هایی همچون تراکم جمعیت، نوع بافت منطقة مورد بررسی، وضعیت شبکة معابر و ارتباط آن با فضاهای باز و بسته ضروری می‌نماید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Urban Earthquake Vulnerability Assessment, Case Study: Region No. 10 of Tehran Municipality

نویسندگان [English]

  • H Hataminejad 1
  • H Fathi 2
  • F Eshghabadi 3
چکیده [English]

In this paper at first, the theoretical bases and the basic concepts are briefly reviewed. Then various structural and urban planning indices, which can be used for analytical modeling of the seismic vulnerability of urban environments, are introduced and discussed. To apply the analytical model to district number Ten of Tehran metropolis, as the case study, regarding the large number of involved indices, a SDSS model has been used as a problem solving technique is used, which is a combination of Delphi and AHP in a GIS environment. For vulnerability evaluation, at first the structural vulnerability of each building is estimated based on the corresponding indices, and then the effect of urban conditions is taken into account as an amplifying factor using the corresponding urban indices. By using the results of analyses in a scenario based vulnerability evaluation procedure, the priority level of various parts of the district for implementation of preventing measures are obtained. Flexibility of the proposed analytical model makes it usable for urban settings, without any limitation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • earthquake
  • Environmental vulnerability assessment
  • risk management
  • Urban Planning