سنجش ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌نواحی ‌روستایی (دهستان ‌بهمئی ‌گرمسیری ‌جنوبی ‌در ‌شهرستان ‌بهمئی ‌از ‌توابع ‌استان ‌کهگیلویه ‌و ‌بویراحمد)

نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی ‌دکتری ‌جغرافیا ‌و ‌برنامه‌ریزی ‌روستایی، ‌دانشگاه ‌آزاد ‌اسلامی، ‌واحد ‌علوم ‌و ‌تحقیقات ‌تهران

2 دانشیار ‌جغرافیا ‌و ‌برنامه‌ریزی ‌روستایی، ‌دانشگاه ‌آزاد ‌اسلامی، ‌واحد ‌یادگار ‌امام ‌(ره) ‌شهر ‌ری

3 استاد ‌جغرافیا ‌و ‌برنامه‌ریزی ‌روستایی، ‌دانشگاه ‌تهران

چکیده

کیفیت ‌زندگی، ‌مفهوم ‌پیچیدة ‌شرایط ‌زندگی ‌و ‌وضعیت ‌جمعیت ‌در ‌یک ‌ناحیه ‌است. ‌این ‌مفهوم ‌دربرگیرندة ‌ابعاد ‌ذهنی ‌و ‌عینی ‌است ‌که ‌شاخص‌هایی ‌مانند ‌رضایت، ‌شادمانی ‌و ‌امنیت ‌را ‌شامل ‌می­شود ‌و ‌در ‌برخی ‌موارد، ‌رضایت‌های ‌اجتماعی ‌نیز ‌نام ‌می­گیرد. ‌در ‌پژوهش ‌توصیفی-پیمایشی ‌حاضر، ‌شاخص‌های ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌ابعاد ‌اجتماعی، ‌فرهنگی، ‌کالبدی، ‌محیطی ‌و ‌اقتصادی ‌در ‌روستاهای ‌دهستان ‌بهمئی ‌گرمسیری ‌جنوبی ‌در ‌شهرستان ‌بهمئی ‌از ‌توابع ‌استان ‌کهگیلویه ‌و ‌بویراحمد ‌بررسی ‌شد. ‌پس ‌از ‌مطالعة ‌اسنادی، ‌مطالعات ‌میدانی ‌در ‌8 ‌روستای ‌نمونه ‌(بالای ‌60 ‌خانوار) ‌صورت ‌گرفت. ‌همچنین ‌243 ‌پرسشنامه ‌(با ‌استفاده ‌از ‌فرمول ‌کوکران) ‌به‌صورت ‌نظام­مند ‌میان ‌سرپرستان ‌خانوار ‌توزیع ‌شد. ‌اطلاعات ‌جمع­آوری­شده، ‌دسته­بندی ‌و ‌در ‌نرم­افزارهای ‌SPSS ‌و ‌GIS ‌پردازش ‌(تحلیل ‌توصیفی ‌و ‌استنباطی) ‌شد. ‌یافته­ها ‌نشان ‌می­دهد ‌که ‌براساس ‌دیدگاه ‌سرپرستان ‌خانوار ‌جامعة ‌نمونه ‌از ‌نظر ‌کیفیت ‌آموزش، ‌کیفیت ‌سلامت ‌و ‌امنیت ‌و ‌کیفیت ‌روابط ‌اجتماعی ‌و ‌همبستگی ‌در ‌بعد ‌اجتماعی ‌و ‌فرهنگی ‌شرایط ‌قابل­قبولی ‌دارند، ‌اما ‌کیفیت ‌اوقات ‌فراغت ‌(بعد ‌اجتماعی)، ‌کیفیت ‌محیط ‌مسکونی ‌و ‌کیفیت ‌زیرساخت‌ها ‌در ‌بعد ‌کالبدی، ‌کیفیت ‌محیط ‌فیزیکی ‌در ‌بعد ‌محیطی ‌و ‌کیفیت ‌درآمد ‌و ‌اشتغال ‌در ‌بعد ‌اقتصادی ‌شرایط ‌مطلوبی ‌ندارند ‌و ‌پایین‌تر ‌از ‌حد ‌متوسط ‌ارزیابی ‌شده‌اند؛ ‌بنابراین، ‌می‌توان ‌گفت ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌این ‌روستاها ‌با ‌شرایط ‌نرمال ‌و ‌مطلوب ‌زندگی ‌فاصله ‌دارد ‌و ‌عامل ‌مهمی ‌در ‌کندی ‌روند ‌توسعة ‌روستایی ‌و ‌فاصله­گرفتن ‌از ‌توسعة ‌پایدار ‌در ‌محیط ‌مورد ‌مطالعه ‌به­شمار ‌می­آید.



 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Quality of Life in Rural Areas of Bahmaei District, Kohgiluyeh and Boyer Ahmad, Iran

نویسندگان [English]

  • Ali Danaee 1
  • Majid Vali Shariatpanahi 2
  • Masod Mahdavi 3
1 PhD Candidate in Geography and Rural Planning, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
2 Associate Professor of Geography and Rural Planning, College of Humanities, Yadegar-e-Imam Khomeini, Islamic Azad University, Shahr-e-rey Branch, Tehran, Iran
3 Professor of Geography and Rural Planning, Faculty of Geography, University of Tehran, Iran
چکیده [English]

Introduction
Quality of life is better living conditions in which balance, coordination, desirability and equality has become institutionalized. The fields required for life are health, safety, comfort, peace, joy, creativity and beauty. This is resulted from the fact that the indices of quality of life are ranged from feeding and clothing to health care and social environment in the physical environment. The main purpose of this research is to analyze the indicators of the quality of life in rural centers in Tropical Village Bahmaei city. Quality of life is a complicated word in relation to living conditions and demographic situation. Quality of life has some aspects of objective and subjective indicators such as satisfaction, happy and security in the cover and in some cases, it is also called social satisfaction. This research is aimed to identify quality of life measures in the social, cultural, physical, and economic environment in rural villages in the southern city Bahmaei, Kohgiluyeh and Boyer.
Methodology
The study was descriptive survey that selected 8 villages of more than 60 households after studying the documents.. We distributed 243 questionnaires (using the Cochran) systematically among heads of households. After collecting information, we made a sorting of the statistical processing (descriptive and inferential analysis) in SPSS and GIS. In the survey questionnaire, interview and observation data required for the study were collected. In the field survey, 243 questionnaires were systematically distributed among the heads of households. The questionnaire contains 44 questions in the economic, social, cultural, physical and environmental design and the heads of households were asked to questions in the five-item Likert (very poor, poor, average, good and very good). The satisfaction level is measured by the factors affecting the quality of life in 4 cultural-social, physical, environmental and economic variables including 8 domain (44 items) related to quality of life. Questionnaire construction, validity of the consultants and supervisors was conducted to determine the reliability of the results of Cronbach's alpha. Using the analysis, 8 villages of more than 60 households were selected. The encoded data is then transferred to SPSS software. To assess and compare the current situation with the ideal state, we employed Wilcoxon test and defined the data in the GIS software for geometric topology mapping.
Results and discussion 
In the statements of the quality of education have more positive effects than negative ones. The quality of leisure items shows more negative ratings than positive ratings. In the statements of more negative ratings than positive ratings are residential environment. In statements, the quality of home lightening and heat supply, proper cooling of housing, have more positive impacts. In the statements of infrastructure more negative ratings are observed. To avoid waste and pollution of water resources and prevent degradation and soil erosion, we can see more positive impacts.
Conclusion
By examining the different aspects of quality of life, the results measured social and cultural conditions. Interaction and participation of villagers in the district has its roots in indigenous cultures. Urban renewal was dominated by the residents of the district's attachment to work, social interaction and solidarity. The efforts of the authorities in better services especially in the areas of education, health, and security are in addition to the villagers. The economic weakness of villagers in the village show social destruction in the village. In the physical residential environment, component analysis results indicated a major part of biomarkers is weak and unsatisfactory. On the economic index, financial and economic conditions are very poor in rural areas.

کلیدواژه‌ها [English]

  • quality of life
  • quality of life measures
  • Rural Areas
  • Rural Development
  • Bahmaei
  1. احمدی، ‌فاطمه، ‌1388، ‌ارتقای ‌روستا ‌به ‌شهر ‌و ‌نقش ‌آن ‌در ‌بهبود ‌کیفیت ‌زندگی ‌ساکنان ‌محلی، ‌مطالعة ‌موردی: ‌روستا-‌شهر ‌صاحب، ‌شهرستان ‌سقز، ‌پایان‌نامة ‌کارشناسی ‌ارشد، به ‌راهنمایی دکتر ‌محمدرضا ‌رضوانی، ‌دانشگاه ‌تهران.
  2. خوارزمی، ‌شهین­‌دخت، 1387، ‌کیفیت ‌زندگی ‌و ‌الزامات ‌عصر ‌دیجیتال ‌در ‌ایران، ‌پایگاه ‌اطلاع‌رسانی.
  3. دانایی، ‌علی، 1388، ‌تحلیل ‌و ‌ارزیابی ‌نقش ‌مدیریت ‌نوین ‌در ‌توسعه ‌و ‌عمران ‌روستایی ‌شهرستان ‌بهمئی، پایان­نامة کارشناسی ارشد به راهنمایی دکتر ‌مهدی ‌ثقفی، ‌دانشگاه ‌پیام‌نور ‌بیرجند.
  4. دهداری، ‌طاهره، 1381، ‌بررسی ‌تأثیر ‌آموزش ‌بر ‌کیفیت ‌زندگی ‌بیماران ‌با ‌عمل ‌جراحی ‌قلب ‌باز، پایان­نامة ‌کارشناسی ‌ارشد، به راهنمایی دکتر ‌علیرضا ‌حیدرنیا، ‌دانشکدة ‌علوم ‌پزشکی ‌دانشگاه ‌تربیت ‌مدرس.
  5. رضوانی، ‌محمدرضا ‌و ‌حسین ‌منصوریان، 1387، ‌سنجش ‌کیفیت ‌زندگی ‌بررسی ‌مفاهیم، ‌شاخص‌ها، ‌مدل‌ها ‌و ‌ارائة ‌مدل ‌پیشنهادی ‌برای ‌نواحی ‌روستایی، ‌فصلنامة ‌روستا ‌و ‌توسعه، ‌سال ‌یازدهم، ‌شمارة ‌3، ‌صص ‌1-‌26.
  6. سعیدی، ‌عباس، 1386، ‌مبانی ‌جغرافیای ‌روستایی، ‌چاپ ‌ششم، ‌تهران، ‌انتشارات ‌سمت.
  7. طوافی‌زاده، ‌ایرج، ‌1385، ‌بررسی ‌مسائل ‌و ‌مشکلات ‌بخش ‌بهمئی، ‌پایان‌نامة ‌کارشناسی ‌ارشد. ‌دانشکدة ‌ادبیات، ‌دانشگاه ‌اصفهان.
  8. عنبری، ‌موسی، 1385، ‌بررسی ‌تحولات ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌ایران، ‌1365 ‌تا ‌1388. ‌فصلنامة ‌علوم ‌اجتماعی ‌توسعة ‌محلی ‌دانشگاه ‌تهران، ‌دورة ‌دوم ‌، ‌شمارة ‌1، ‌صص 149-‌181. ‌
  9. غفاری، ‌غلامرضا، ‌علیرضا ‌کریمی ‌و ‌‌حمزه نوذری، ‌1391، ‌روند ‌مطالعة ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌ایران، ‌فصلنامة ‌مطالعات ‌و ‌تحقیقات ‌اجتماعی، ‌دورة ‌اول، ‌شمارة ‌3، ‌صص ‌107-‌134.
  10. غفاری، ‌غلامرضا ‌و ‌رضا ‌امیدی، 1387، ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌برنامه‌های ‌عمرانی ‌و ‌توسعة ‌ایران، ‌فصلنامة ‌علمی- پژوهشی ‌رفاه ‌اجتماعی، ‌سال ‌هشتم، ‌شمارة ‌30 ‌و ‌31، ‌صص ‌9 -‌33.
  11. غفاری، ‌غلامرضا ‌و ‌رضا ‌امیدی، 1388، ‌کیفیت ‌زندگی، ‌شاخص ‌توسعة اجتماعی، ‌تهران، ‌نشر ‌شیرازه.
  12. غفاری، ‌غلامرضا ‌و ‌ابراهیمی، ‌عادل، 1384، ‌جامعه‌شناسی ‌تغییرات ‌اجتماعی، ‌انتشارات ‌دانشگاه ‌تهران.

13. فتاحی، ‌احدالله، 1390، ‌سنجش ‌کیفیت ‌زندگی ‌در ‌مناطق ‌روستایی، ‌مطالعة ‌موردی: ‌بخش ‌مرکزی ‌شهرستان ‌دلفان، ‌پایان‌نامة ‌کارشناسی ‌ارشد، ‌به راهنمایی دکتر ‌عبدالرضا ‌رکن‌الدین ‌افتخاری، ‌دانشگاه ‌تربیت ‌مدرس.

  1. ‌فیترپتریک، ‌تونی، 1385، ‌نظریه‌های ‌جدید ‌رفاه، ‌ترجمة ‌هرمز ‌همایون‌‌پور، ‌تهران، ‌انتشارات ‌مؤسسه ‌پژوهش ‌تأمین ‌اجتماعی ‌تهران.
  2. محمدی، ‌جمال، ‌مهدی ‌زنگنه ‌و ‌اصغر ‌عبدلی، 1389، ‌سنجش ‌شاخص‌های ‌کیفیت ‌زندگی ‌از ‌نظر ‌شهروندان ‌شهر ‌مشهد، ‌فصلنامة ‌مطالعات ‌مدیریت ‌شهری، ‌سال ‌دوم، ‌شمارة 3، ‌صص ‌97-‌133.
  3. مختاری، ‌مرضیه ‌و ‌جواد ‌نظری، 1389، ‌جامعه‌شناسی ‌کیفیت ‌زندگی، ‌انتشارات ‌جامعه‌شناسان، ‌چاپ ‌اول.
    1. Ahmadi, F., 2009, The Promotion of the Village to the City and Its Role in Improving the Quality of Life of Local Residents, Case Study: The Rural Town, Town Saheb, City Saghez, Supervisor Mohammad Reza Rezvani, Tehran University. (In Persian(
    2. Kharazmi, Shahindokht, 2008, The Quality of Life in the Digital Age Requirements Iranian, Information Website. (In Persian(
    3. Danaei, A., 2009, Analysis of the Role of Modern Management in the City Bahmaei Rural Development, Supervisor: Saghafi, M., PNU Birjand. (In Persian(
    4. Dehdari,T., 2002, The Effect of Education on Quality of Life in Patients With Open Heart Surgery, Master's Thesis, Supervisor: Heidarnia, A., Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modarres University. (In Persian(
    5. Rezvani, M. R., and Mansourian, H., 2008, Assess Quality of Life Concepts, Indicators, Models and Model Proposed for Rural Areas, Village and Development Journal, Vol. 11, No. 3, PP. 1-26. (In Persian(
    6. Saeidi A., 2007, The Foundations of Rural Geography, Edition 6, Tehran, Publisher Samt.(In Persian(
    7. Tavafizadeh, I., 2006, Study the Problems of Bahmaie, Master's Dissertation, Faculty of Literature, University of Esfahan. (In Persian(
    8. Anbari, M., 2006, To Evaluate Changes in The Quality of Life in Iran from 1986 to 2009, Local Development Social Sciences, Tehran University, Vol 2, No 1. PP. 149-181. (In Persian(
    9. Ghaffari, G. R., Karimi, A. R., and Nozari H., 2007, The Quality of Life in Iran, Studies and Social Research, Vol. 1, No. 3, PP. 107-134. (In Persian(
    10. Ghaffari, G. R., and Omidi, R., 2008, Quality of Life and the Development of Programs for the Development, Scientific Research, Social Welfare Quarterly, Vol 8, No 30-31, Autumn and Winter, PP. 9-33. (In Persian(
    11. Ghaffari, G. R., and Omidi, R., 2009, The Quality of Life, Social Development Index, Tehran, Publishing Shirazeh. (In Persian(
    12. Ghaffari, G. R., and Ebrahimi, A., 2005, The Sociology of Social Change, Tehran University Press. (In Persian(
    13. Fattahi, A., 2011, To Assess Quality of Life in Rural Areas, Case Study: The Central City Delfan, Master's Theses, Manuals RuknAl-Din A. R., Tarbiat Modarres University. (In Persian(
    14. Fiterpetrik, T., 2006, New Theories of Welfare, Translation, PourHormuz, H. Tehran, Publication of Tehran Social Security Research Institute.
    15. Mohammadi, J., Zanganeh, M., and Abdoli, A., 2010, To Assess the Quality of Life of the Citizens of the City of Mashhad, Urban Management Studies Quarterly, Vol. 2, No. 3, PP. 97-133
    16. Mokhtari, M., and Nazari, J., 2010, Sociology Quality of Life, Sociologists Publishing, First Edition.
    17. Auo. S., 2005, An Investigation of the Relationships Between Quality of Life and Residential Environments Among Rural Families, A Dissertation Submitted to the Graduate Faculty in Partial of the Requirements of Degree of Doctor of Philosophy.
    18. Allen, J., Voget, R., and Cordes, S., 2002, Quality of Life in Rural Nebraska: Trends and Changes, Institute of Agriculture and Natural Resources.
    19. Biderman, A. D., 1974, Social Indicators, in R. L. Clewett and Jerry C. Olson, Whence and Whither in Social Indicators and Marketing, PP.27-44, Chicago, American Marketing Association.
    20. Byock, I.R. and Merriman, M. P., 1998, Measurming Quality of Life for Patients with Terminal Illness, The Missoula-Vitas Quality of Life Index, Palliative Medicine, 12.
    21. Collados, C. and Duane, T., 1999, Analysis Natural Capital Quality of Life: A Model for Evaluating the Sustainability of Alternative Regional Development Paths, Ecological, Vol 30, No. 3, PP. 441-460.
    22. Dajian and Peter, 2010 World Expo and Urban Life Quality in Shanghai in Terms of Sustainable Development Chinese Journal of Population, Resources and Environment, Vol. 4, No. 1PP.15-22
    23. Das, D., 2008, Urban Quality of Life: A Case Study of Guwahati, Social Indicators Research, Vol. 88, No. 2 , PP. 297-310.
    24. Epley, R. Donald & Menon, M. 2007, A Method of Assembling Cross-Sectional Indicators into a Community Quality of Life, soc indic res, 88.
    25. FellnerWolfgang J., 2004, Standard of Living an Indicator of Economic Success, Quality of Life in a Turbalent World, Conference Abstracts, Philadelphia, Nov.
    26. Massam, B. H., 2002, Quality of Life: Public Planning and Private Living, Progress in Planning, Vol. 1, No. 58, PP. 141- 227.
    27. Philips, D., 2007, Quality of Life Concept, Policy and Practice London, Routledge. 28. Sun, Ch. Ch., and Lin, G.T.L., 2008, Application of Fuzzy TOPSIS for Estimating the Industrial Cluster Policy, Institute of Management of Technology, National Chiao Tung University, Taiwan.
    28. Ventegots, M., and Jovvj, N., 2003, Quality of Life Theory: An Integrative Theory of the Global Quality of Life Concept, The Scientific World Journal, Vol. 13, No. 3, PP.1030-1040.
    29. WHO Qol Group., 1993, Measuring Quality of Life: The Development of the World Health Organization Quality of Life Instrument, Geneva: World Health Organization.
    30. Zhao, B., 2004, Perceptions of Quality of Life and Uze of Human Services by Households: A Model, Dissertation, The Graduate School University of Kentucky.